Αναδημοσιεύουμε από την εφημερίδα των Συντακτών:


Πρέπει η Πληροφορική να είναι εξεταζόμενο μάθημα;

Π. Τσιωτάκης,
Φ. Τσιαβαλιά
Καθηγητές
Πληροφορικής

Το τελευταίο διάστημα με πρωτοβουλία του Υπουργού Παιδείας Ανδρέα Λοβέρδου
άνοιξε εκ νέου η συζήτηση για το σύστημα εισαγωγής στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση.
Πιο συγκεκριμένα, το ΥΠΑΙΘ, ύστερα από εισήγηση του ΙΕΠ, θα επαναφέρει ως
εξεταζόμενο μάθημα στις εισαγωγικές εξετάσεις την Επιστήμη Υπολογιστών, που
κατήργησε ο Νόμος 4186/2013 “Αναδιάρθρωση της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης”. Για
όσους καλοπροαίρετα επιθυμούν να εξετάσουν το ζήτημα το βασικό ερώτημα είναι αν
πρέπει η Πληροφορική να είναι
εξεταζόμενο μάθημα
;”

 Κοιτάζοντας γύρω μας, εύκολα θα
διαπιστώσουμε ότι η Πληροφορική αποτελεί σήμερα το κύριο συστατικό καινοτομίας
και προόδου, θεμέλιων λίθων της πολυπόθητης ανάπτυξης. Όσες χώρες επένδυσαν σε
υψηλή τεχνολογία (Νορβηγία, Ισραήλ, Ν. Κορέα, Ιαπωνία, Ινδία, Κίνα κ.α.) με
στρατηγικό και μακρόπνοο σχεδιασμό -αποσκοπώντας στην καλλιέργεια ανθρώπινου
δυναμικού υψηλής ποιότητας και κατάρτισης
ανταμείφθηκαν σε εκπαιδευτικό και οικονομικό επίπεδο. Να σημειωθεί ότι οι
απαιτήσεις για επενδύσεις στον τομέα αυτό δεν είναι υψηλές στη σημερινή εποχή.
Σύμφωνα με την εισαγωγική έκθεση του Ν. 4186 ένα πανελλαδικά εξεταζόμενο
μάθημα καθίσταται αναγκαίο εφόδιο και αποτελεί προαπαιτούμενη γνώση για την
σχολή που επιθυμεί να εισαχθεί ο υποψήφιος. Στόχος και προϋπόθεση για την
εύρυθμη λειτουργία των πανεπιστημιακών ιδρυμάτων, είναι όλοι οι υποψήφιοι της Γ’ Λυκείου να διδάσκονται
επαρκώς τα μαθήματα της ομάδας προσανατολισμού για την εισαγωγή τους σε σχολές
εφάμιλλου γνωστικού αντικειμένου. Στο πλαίσιο αυτό, η ερώτηση του τίτλου
μετασχηματίζεται στην ερώτηση “είναι η Επιστήμη των Υπολογιστών κεντρικό
γνωστικό αντικείμενο της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης”;
Στο τελευταίο
ερώτημα ο κ. Αρβανιτόπουλος έδωσε αρνητική απάντηση, ενώ ο κ. Λοβέρδος απαντάει
καταφατικά.
Θεωρούμε προφανή την απάντηση στην παραπάνω ερώτηση για
τα σύγχρονα ελληνικά αλλά και τα διεθνή δεδομένα. Επιπρόσθετα, το εκπαιδευτικό
σύστημα πρέπει να οικοδομείται με προβολή στην επόμενη δεκαετία, αν στοχεύουμε
ουσιαστικά στη διαπαιδαγώγηση και στη διαμόρφωση ολοκληρωμένων πολιτών. Συνεπώς,
πιστεύουμε ότι το γνωστικό αντικείμενο της Επιστήμης των Υπολογιστών δεν μπορεί
να απουσιάζει από τα εξεταζόμενα μαθήματα για την Τριτοβάθμια Εκπαίδευση.
Ποια όμως είναι η διεθνής
πρακτική; Το σύστημα στην Ελλάδα έχει αρκετές ιδιομορφίες, ωστόσο σε όλα τα
αντίστοιχα συστήματα δίνεται έμφαση στα βασικά γνωστικά αντικείμενα. Πλέον
διαδεδομένο και διεθνώς αναγνωρισμένο με μεγάλη εφαρμογή είναι το International Baccalaureate που κατατάσσει την Επιστήμη
των Υπολογιστών ως επιστήμη ισάξια με Φυσική, Βιολογία,
Τεχνολογία, Περιβαλλοντικές Επιστήμες και Χημεία,
ενώ παλιότερα αποτελούσε τμήμα των Μαθηματικών.
Στην Ελλάδα, βλέποντας μπροστά
από την εποχή τους, ο Γ. Αρσένης και το επιτελείο του, είχαν εισαγάγει το
αντικείμενο αυτό από το 1999 στις πανελλήνιες εξετάσεις! Το Φεβρουάριο του 2012, ο Γ.Γ. του ΥΠΑΙΘ Βασίλης Κουλαϊδής, ακαδημαϊκός με
αντικείμενο τα εκπαιδευτικά προγράμματα, δημοσίευσε επίσημη πρόταση για το
(πραγματικά) Νέο Λύκειο, απόρροια του πενταετούς διαλόγου. Η πρόταση αυτή
περιελάμβανε 5 εξεταζόμενα μαθήματα και την Πληροφορική σε δυο “Κατευθύνσεις”
την Θετική και την Οικονομική. Η Διοίκηση του
Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής αποσιώπησε το σχέδιο, και αντ’ αυτού
προτίμησε να επαναφέρει το σύστημα των Δεσμών του 1980,  αποσύροντας το γνωστικό αντικείμενο της
Πληροφορικής μετά από 14 έτη, χωρίς αξιολόγηση.
Σήμερα όμως τον
21ο αιώνα, η Κριτική και παράλληλα Δημιουργική σκέψη, η Επιστήμη των
Υπολογιστών, η Υπολογιστική Σκέψη, η Αλγοριθμική-Δομημένη επίλυση προβλημάτων
αποτελούν στόχους-πυλώνες της εκπαίδευσης και είναι πανίσχυρα εφόδια για την κοινωνία της γνώσης.
Πιθανώς αυτό να εννοούσε ο Ανδρέας Λοβέρδος λέγοντας σε τηλεοπτική συνέντευξη
πως “όσοι θεωρούν ότι η Πληροφορική δεν πρέπει να είναι εξεταζόμενο
μάθημα πρέπει να κοιταχτούν
”. Μια τολμηρή διατύπωση, που αποτυπώνει όμως, όσα συντελούνται
διεθνώς τα τελευταία χρόνια.
Κλείνοντας, για όσους ενδιαφέρονται
ειλικρινά για την Πληροφορική Παιδεία, πρέπει να επισημάνουμε ότι το
αντικείμενο ξεκινά από τις πρώτες τάξεις του Δημοτικού,  με παιγνιώδη μορφή και σε επίπεδο χρήσης και
εξοικείωσης με το εργαλείο,
οικοδομώντας την ψηφιακή κουλτούρα και κλιμακώνεται με την εισαγωγή του
Προγραμματισμού Υπολογιστικών Συσκευών,
μετατρέποντας τον μαθητή από χρήστη σε δημιουργό. Η παραπάνω προσέγγιση
ολοκληρώνεται στην Υποχρεωτική Εκπαίδευση με αναμενόμενη “Πιστοποίηση στις
βασικές Δεξιότητες ΤΠΕ”. Στο Λύκειο,
η ωριμότητα των παιδιών αλλά και η σύγχρονη εκπαιδευτική θεώρηση επιτάσσει την εντρύφηση και σε άλλους τομείς
της Επιστήμης των Υπολογιστών. Επομένως, ο λογιστικός υπολογισμός των ωρών που
διατίθενται στις εκπαιδευτικές βαθμίδες, αποτελεί μεγάλο λογικό σφάλμα και δεν
εστιάζει στην ουσία, που είναι η αναγκαιότητα διδασκαλίας του κεντρικού αυτού
γνωστικού αντικειμένου.

ΥΓ: Παρ’ όλα
αυτά, η Επιστήμη της Πληροφορικής βάλλεται το τελευταίο διάστημα λόγω της
πρόθεσης του νυν Υπουργού να μην επιτρέψει το πισωγύρισμα. Η επισημαινόμενη
αυτή επίθεση δείχνει ακόμη μία φορά την αδυναμία μας να προτείνουμε ένα όραμα
και μια συνεπή στρατηγική για ανάπτυξη, στηριζόμενη σε ποιοτικά κριτήρια και
προτεραιότητες, μακριά από συντεχνιακές και μικροπολιτικές οπτικές. Οι αναφορές
στον Τύπο για Παραπαιδεία και άλλα δήθεν συμφέροντα των Πληροφορικών
επιστρέφονται αυτούσιες σε όσους τις επικαλούνται.

* Η Φ. Τσιαβαλιά είναι καθηγήτρια Πληροφορικής στο Λύκειο Κερατέας