Κοινός τόπος είναι ότι η ελληνική κοινωνία θα πρέπει να προσέχει τους ανθρώπους της γνώσης και του πολιτισμού της, να τους συμβουλεύεται και να εμπνέεται από την εναργή τέχνη τους.

Υπάρχουν  εκατοντάδες, ίσως και χιλιάδες, εντός και εκτός Ελλάδος, Έλληνες της γνώσης και του πολιτισμού που η τέχνη τους θα μπορούσε να συνεισφέρει τα μέγιστα στην χώρα. Ένας από αυτούς τους Έλληνες (του εξωτερικού) στο πεδίο του πολιτισμού είναι ο Βαγγέλης Μερκούρης.

Ο  Βαγγέλης Μερκούρης είναι μουσικός, σολίστας στο ούτι αλλά και τραγουδοποιός. Κατάγεται από την Κερατέα Αττικής. Διαμένει μόνιμα στην Μόντενα της Ιταλίας. Ξεκίνησε τις σπουδές του στην Φερράρα στην Φαρμακευτική Σχολή. Συνέχισε  στην Μόντενα στην Ιατρική Σχολή στο ομώνυμο πανεπιστήμιο, το οποίο εγκατέλειψε έχοντας ολοκληρώσει τον πλήρη κύκλο παρακολουθήσεων.

Ο Πάμπλο Πικάσο έλεγε ότι «το νόημα της ζωής είναι να ανακαλύψεις το ταλέντο σου. Ο σκοπός της ζωής είναι να το χαρίσεις στους άλλους». Ο Βαγγέλης Μερκούρης το είχε ανακαλύψει από νωρίς. Ήταν η Μουσική.

Η μουσική είναι κάτι υπερβατικό. Ο Sibelius έλεγε ότι “η μουσική αρχίζει εκεί που σταματούν οι δυνατότητες της γλώσσας”.  Tην μουσική την γνώρισε και την βίωσε από το Ψαλτήρι. Η πρώτη επαφή με το στασίδι ήρθε στον Άγιο Δημήτριο Κερατέας όπου θήτευε ως ιεροψάλτης στο ναό ο Ηλίας Κλάβας με Λαμπαδάριο τον γλυκύτατο, ως φωνή και άνθρωπο,  Κώστα Λιάπη. Αποφασιστικό, όμως, ρόλο για την μουσική του ταυτότητα παίζουν κατά χρονολογική σειρά: ο αρχιμουσικός Ανδρέας Λαζάρου, μαέστρος της τετράφωνης αντρικής χορωδίας, ο πρωτοψάλτης Γεώργιος Αγγελής, ο δεξιοτέχνης του κανονιού Γιάννης Δρυμάλας και ο πατριάρχης του ουτιού Νίκος Σαραγούδας. Παράλληλα ο Μερκούρης υπήρξε ιδρυτικό μέλος της χορωδίας της Κερατέας.  Στην χορωδία ο Μερκούρης ήταν βαρύτονος σολίστας.

Στην συνέχεια η μελέτη της βυζαντινής μουσικής γίνεται συστηματικότερη. Σημαντική στιγμή είναι όταν ψέλνει στην Ιταλία στον Άγιο Γιώργη των Ελλήνων (St Giorgio dei Greci).

Έχει μελετήσει από μόνος του αρμονία, τζαζ, αραβική μουσική αλλά και μουσικές του κόσμου. Έχει παρακολουθήσει μαθήματα ορθοφωνίας και φωνητικής από τον Ιταλό Agostino di Giuseppe.

Ξεκίνησε να παίζει μόνος του μουσική με τον δανεικό τζουρά του Γιώργου του Ρώμα. Ερωτεύεται το ούτι κατά την διάρκεια μιας συναυλίας στην Παναγία την Γκαρικά στην Κερατέα. Συμμετείχαν εκεί, μεταξύ άλλων, ο Σαραγούδας, ο Βασιλόπουλος, ο Τσιαμούλης. Συγκλονίζεται από τον ήχο και το χρώμα  που παράγει το ούτι. Γίνεται αυτόματα αριστούχος μαθητής του Νίκου του Σαραγούδα. Επίσης, εκτελεί μαθητεία δίπλα στο Μανώλη Καρπάθιο. Ο τελευταίος με το κανονάκι του και με την θεωρητική υποστήριξη μέσω βιβλιογραφίας του Μαυροϊδή και του Λυκούρα, θα του διδάξει να περιδιαβαίνει τους τρόπους της αρχαιοελληνικής μουσικής σκέψης, την πνευματικότητα των ήχων του Βυζαντίου αλλά και την σημερινή μουσική πραγματικότητα.

Ξεκίνησε με την ορχήστρα Ethno Jazz Pan orchestra υπό την διεύθυνση του Ζaginiony George. Από τότε ξεκίνησε η μουσική του περιπέτεια με τις ορχήστρες παίζοντας σε όλα τα μέρη του κόσμου…….μουσικές του κόσμου.  Έχει συμμετέχει σε δεκάδες φεστιβάλ και συναυλίες με βόσνιους, λιβανέζους, αλγερινούς, τυνήσιους, τούρκους, μαροκινούς, ιταλούς κλπ μουσικούς. Μουσικούς – κολοσσούς όπως Giovanni Rubbiani, Jamel Quassin, Vinicio Capossela, Aleksey Asenov, Marco Ferrari,  Alberto Capelli κλπ.

Τώρα εμφανίζεται, μεταξύ  άλλων, με το συγκρότημα MESOGAIA PROJECT όπου τραγουδά, παίζει ούτι, μπουζούκι, σάζι και λαούτο. Τα υπόλοιπα μέλη είναι οι: Michele Vignali (Sax tenor), Luca Cacciatore (Sax Soprano), Marcello Pugliese Classic Guitar), Glauco Zuppiroli (Contrabass), Andrea Burani (Drums) και Lucio Forghieri (Percussion).

Έχει πειραματιστεί χιλιάδες ώρες πάνω στο ούτι ακόμη και σε ηλεκτρονική μουσική. Έχει μελετήσει διαφορετικά κουρδίσματα πάνω στο ούτι. Έχει μελετήσει εκτός της βυζαντινή και την δημοτική μας μουσικής, αραβική, αζέρικη, κουρδική, ιταλική, λιβανέζικη, ισπανική, μαροκινή, βαλκανική μουσική.

Σημαντικά είναι και τα μουσικά κομμάτια που έχει συνθέσει. Ώριμα, μεστά, καλοδουλεμένα. Με ταλέντο και μεράκι.

Εκτός της μουσικής είναι φιλαναγνώστης. Ένας βαθύτατα μορφωμένος άνθρωπος με γνώσεις αλλά και αντιλήψεις που έχουν κονταροχτυπηθεί από την ιστορία αλλά και την πραγματικότητα. Έχει μελετήσει βαθύτατα ιστορία, φιλοσοφία, εθνολογία και γλωσσολογία.

Ο Βαγγέλης Μερκούρης αγαπά αλλά και εμπνέεται από την ζωή. Αντιμετωπίζει τα πάντα με χαμόγελο και θετική προδιάθεση. Αγαπά τους ανθρώπους. Αγαπά υπερβολικά τον τόπο του την Ελλάδα, την Αττική, την Κερατέα. Εμπνέεται από την φύση και την ομορφιά. Αναβλύζει ταλέντο και χρώμα. Ακολουθεί τον δρόμο της καρδιάς του γιατί η ζωή είναι μια και δεν επαναλαμβάνεται. Είναι πολίτης του κόσμου και πιστεύει στον άνθρωπο.

Τέτοιοι άνθρωποι με την τέχνη τους αλλά και την ποιότητα του χαρακτήρα τους δημιουργούν υψηλή προστιθέμενη αξία τόσο στο τόπο τους όσο και στην μουσική εν γένει. Ο φιλόσοφος Αξελός έλεγε ότι η Ελλάδα χρειάζεται μια «απότομη σπαθιά», μια επανεκκίνηση, για να ξεφύγει από το ναυάγιο. Για να γίνει αυτό χρειάζεται  ανθρώπους σαν τον Βαγγέλη τον Μερκούρη.

«Μπορείς να παίξεις (μουσική) και με ένα κορδόνι παπουτσιών αν είσαι αληθινός.» John Coltrane

Σπύρος Παπαθανασίου